فصلنامه مدیریت محیط زیست شهری

کاربرد فناوری‌های نوین ژئوتکنیکی در بهبود پایداری زیست‌محیطی پروژه‌های عمرانی در شهر تهران: رویکردها و چالش‌های اجرایی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه معماری، واحد بستان آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، بستان آباد، ایران.

2 دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی عمران، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

چکیده
روند پرشتاب توسعه شهری و افزایش نیاز به پروژه‌های عمرانی در کلان‌شهرهای کشور، ضرورت توجه به پایداری زیست‌محیطی در طراحی و اجرای این پروژه‌ها را دوچندان کرده است. در این میان، فناوری‌های نوین ژئوتکنیکی به‌عنوان ابزارهایی کارآمد در ارتقای عملکرد زیست‌محیطی پروژه‌های عمرانی مطرح شده‌اند. هدف این پژوهش، ارزیابی تأثیر به‌کارگیری فناوری‌های نوین ژئوتکنیکی در بهبود شاخص‌های پایداری زیست‌محیطی پروژه‌های عمرانی شهر تهران است. این مطالعه با رویکردی ترکیبی و از طریق تحلیل کیفی و کمی انجام شده است. در مرحله نخست، با مرور نظام‌مند ادبیات، فناوری‌های نوین و شاخص‌های کلیدی پایداری شناسایی گردید. سپس سه پروژه شاخص در تهران به‌عنوان مطالعه موردی انتخاب شد. داده‌های کیفی از طریق ۲۰ مصاحبه نیمه‌ساختاریافته با ذی‌نفعان کلیدی گردآوری و با روش تحلیل مضمون در نرم‌افزار MAXQDA تحلیل گردید. داده‌های کمی نیز از مستندات فنی پروژه‌ها استخراج و با آمار توصیفی تحلیل شد. یافته‌ها نشان می‌دهد که به‌کارگیری این فناوری‌ها موجب بهبود قابل توجه کیفیت خاک و آب‌های زیرزمینی، کاهش مصرف انرژی و منابع، و افزایش استفاده از مصالح بازیافتی شده است. بهبود نفوذپذیری خاک تا ۷۵ درصد و کاهش غلظت نیترات آب تا ۵۵ درصد در پروژه‌های موردی ثبت شد. در عین حال، چالش‌هایی همچون هزینه‌های بالا، کمبود دانش فنی و نبود استانداردهای بومی شناسایی گردید. این نتایج بر ضرورت تدوین سیاست‌های حمایتی، ارتقای ظرفیت فنی و توسعه استانداردهای بومی برای تسهیل گذار به زیرساخت‌های پایدار شهری تأکید دارد.

کلیدواژه‌ها


  • تاریخ دریافت 11 تیر 1404
  • تاریخ پذیرش 07 مرداد 1404
  • تاریخ اولین انتشار 07 مرداد 1404
  • تاریخ انتشار 01 فروردین 1404