1
دانشیار گروه علوم و مهندسی محیط زیست، کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه اردکان، اردکان، ایران
2
مدیریت پسماند، شهرداری اردکان، اردکان، ایران
10.48306/juem.2026.588769.1165
چکیده
پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی آموزشهای زیستمحیطی در قالب طرح پسماند صفر بر ارتقای آگاهی، نگرش و رفتارهای زیستمحیطی دانشآموزان دوره ابتدایی و همچنین نقش مشارکت خانوادهها در تداوم این تغییرات رفتاری انجام شده است. این مطالعه با رویکرد شبهآزمایشی و در بستر واقعی مدارس، بر روی مجموعهای از دانشآموزان دختر و پسر در پایههای دوم و سوم ابتدایی شهرستان اردکان اجرا شد. دادهها از طریق سه منبع اصلی شامل مشاهده مستقیم رفتار، پیمایشهای ساختاریافته و تحلیل مستندات و آثار دانشآموزان گردآوری و با استفاده از روشهای ترکیبی کمی و کیفی تحلیل شد. بهمنظور افزایش اعتبار یافتهها، از رویکرد مثلثسازی دادهها و استانداردسازی شاخصها در قالب مقیاسهای قابل مقایسه استفاده گردید. یافتههای پژوهش نشان داد که اجرای طرح پسماند صفر موجب افزایش معنادار آگاهی و بهبود نگرش زیستمحیطی دانشآموزان شده و این تغییرات در سطح رفتار نیز بهطور قابل توجهی نمود یافته است. کاهش مصرف پلاستیکهای یکبارمصرف، افزایش استفاده از ابزارهای چندبارمصرف و ارتقای مشارکت در تفکیک پسماند از جمله مهمترین تغییرات رفتاری مشاهدهشده بود. همچنین نتایج نشان داد که شکلگیری گروههای همیار محیطزیست در مدارس نقش مهمی در تقویت سرمایه اجتماعی و پایداری رفتارهای زیستمحیطی داشته است.از دیگر یافتههای مهم پژوهش، نقش تعیینکننده خانوادهها در تثبیت و تداوم رفتارهای زیستمحیطی دانشآموزان بود؛ بهگونهای که همراستایی آموزشهای مدرسه و رفتارهای خانوادگی موجب کاهش شکاف میان آگاهی و عمل شده است.
مروتی, مریم, و دهستای, علی. (1405). ارتقاء فرهنگ محیط زیست شهری و حرکت به سمت پسماند صفر (مطالعه موردی: دانش آموزان مدارس ابتدایی شهر اردکان). (e253339). فصلنامه علمی مدیریت محیط زیست شهری, (), e253339 https://doi.org/10.48306/juem.2026.588769.1165
MLA
مروتی, مریم, و دهستای, علی. "ارتقاء فرهنگ محیط زیست شهری و حرکت به سمت پسماند صفر (مطالعه موردی: دانش آموزان مدارس ابتدایی شهر اردکان)" .e253339 , فصلنامه علمی مدیریت محیط زیست شهری, , 1405, e253339. doi: 10.48306/juem.2026.588769.1165
HARVARD
مروتی مریم, دهستای علی. (1405). 'ارتقاء فرهنگ محیط زیست شهری و حرکت به سمت پسماند صفر (مطالعه موردی: دانش آموزان مدارس ابتدایی شهر اردکان)', فصلنامه علمی مدیریت محیط زیست شهری, (), e253339. doi: 10.48306/juem.2026.588769.1165
CHICAGO
مریم مروتی و علی دهستای, "ارتقاء فرهنگ محیط زیست شهری و حرکت به سمت پسماند صفر (مطالعه موردی: دانش آموزان مدارس ابتدایی شهر اردکان)," فصلنامه علمی مدیریت محیط زیست شهری, (1405): e253339, doi: 10.48306/juem.2026.588769.1165
VANCOUVER
مروتی مریم, دهستای علی. ارتقاء فرهنگ محیط زیست شهری و حرکت به سمت پسماند صفر (مطالعه موردی: دانش آموزان مدارس ابتدایی شهر اردکان). شهرداری کرمان | دانشگاه تحصیلات تکمیلی صنعتی و فناوری پیشرفته |. 1405;():e253339. doi: 10.48306/juem.2026.588769.1165
