فصلنامه مدیریت محیط زیست شهری

تاثیر آموزش بر عملکرد مردم در بحران زلزله تهران ( قبل از بحران)‏

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه مدیریت بحران، دانشکده مدیریت و اقتصاد، واحد علوم تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، فرمانده سازمان آتش‌نشانی تهران، تهران، ایران

2 مرکز تحقیقات تغییر اقلیم و سلامت، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی دزفول

3 گروه مدیریت محیط‌زیست، دانشکده علوم و فنون دریایی، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، فرمانده سازمان آتش‌نشانی تهران، تهران، ایران

چکیده
هدف از انجام پژوهش حاضر بررسی تاثیر آموزش بر عملکرد مردم در مرحله قبل از بحران بوده ؛ که از نظر هدف کاربردی و با رویکرد کمی ‏است. قلمرو پژوهش حاضر در زمینه‌ی مدیریت بحران و زلزله در منطقه‌ی 20 تهران است. جمع آوری داده‌ها بصورت مطالعات کتابخانه‌ای و ‏میدانی بصورت پیمایشی بوده و ابزار پژوهش، پرسشنامه‌ای با 5 مولفه و 22 گویه بوده است. روایی پرسشنامه با استفاده از نظرات اساتید ‏دانشگاه و پرسنل مدیریت بحران شهرداری و سازمان آتش نشانی مورد تایید قرار گرفت. پایایی پرسشنامه با توجه به متغییرهای تحقیق، با ‏استفاده از آلفای کرونباخ به ترتیب 76/0، 79/0 و 86/0 بدست آمد. ابزار تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از آزمون کلموگروف اسمیرونوف ‏مورد بررسی قرار گرفت.بعد از نرمال بودن متغییرها جهت تحلیل فرضیه‌های پژوهش از مدل معادلات ساختاری از نرم‌افزار لیزرل 8/8 ‏استفاده شد.طبق یافته‌های پژوهش، متغیر ابزار آموزش با میانگین 22/4 در اولویت اول قرار گرفت و متغیر عملکردی ادراک نقش با میانگین ‏‏65/3 در اولویت دوم قرار گرفت. در بررسی نرمال بودن متغیرهای اصلی ابزار آموزشی با 518/0 بیشترین سطح معنی‌داری را به خود اختصاص ‏داد.همچنین یافته‌های حاصل از تحلیل عملی نشان داد که بیشترین ضریب همبستگی در ابزار آموزشی به مقدار 744/0 بدست آمد.نتایج ‏نشان داد که آموزش، عملکرد مردم را در برابر زلزله را بهبود می‌بخشد.همچنین ایجاد تغییر عکس‌العمل انسان در برابر زلزله با گذشت زمان، ‏تأئیدی بر لزوم آمادگی هر شهروند در برابر زلزله بوده و مشخص می‌سازد که برنامه‌ریزی منطقی، پیشگیری و آموزش می‌تواند از پشیمانی‌های ‏بعدی جلوگیری نماید.‏

کلیدواژه‌ها


1. Adriaan van der, L., Koen, F., Marko., H & Simona Negro. On the resilience of innovation systems. Industry and Innovation 0:0, pages 1-33.
2.W. Timothy Coombs & Elina R. Tachkova (2023) How Emotions Can Enhance Crisis Communication: Theorizing Around Moral Outrage, Journal of Public Relations Research, DOI: 10.1080/1062726X.2023.2244615
3.Stefan Altmeyer & Andreas Menne (2023) Functions of crisis in religious education discourse since 1975. A critical corpus-assisted analysis, British Journal of Religious Education, DOI: 10.1080/01416200.2023.2282931
4.Katie A. Mathew, David Mattson, Kristy Kelly, Yiyun Fan, Kathlyn Elliott & Jen Katz-Buonincontro (2023) ‘One doesn’t just move online’: an intersectional analysis of teachers’ response to the crisis of pandemic teaching, Teachers and Teaching, DOI: 10.1080/13540602.2023.2244433
5. پاداش، ا. خیردست.، تجزیه و تحلیل عملکرد ایستگاه‌های آتش‌نشانی از دیدگاه شاخص‌های ایمنی و آتش‌نشانی در آتش‌سوزی‌های پس از زلزله در شهرداری تهران. فصلنامه مدیریت شهری و مهندسی محیط‌زیست، 1402، (3)1، 31-14. doi: 10.48306/jumee.2023.416088.1019
6.حاتمی، ح.، مانی، م، م،. آمادگی شهرداری تهران در مدیریت بحران ناشی از بلایای طبیعی با تاکید بر زلزله، فصلنامه مدیریت بحران و وضعیت‌های اضطراری، 1402، (2)15، 26_11.
7.مرزبانی، ف. رستمی، ف،. حریری، ر،. تحلیل ابعاد نرم‌افزاری مدیریت بحران در زلزله سال 96 در استان کرمانشاه، فصلنامه مدیریت بحران و وضعیت‌های اضطراری، 1401، (2)14، 101-63.
8.افتخاری، م،. اعتمادی، م.، حسینی،. ارائه الگوی مدیریت بحران اجتماعی تحت اثر زلزله و اصلاح ساختار تقسیم‌بندی شریانهای حیاتی، فصلنامه مدیریت بحران و وضعیت‌های اضطراری، 1399، (4)12، 35-7.
9. قاضی، ح. آموزش و یادگیری برای مدیریت بحران با به‌کارگیری محیط شبیه‌سازی مجازی ـ بازی. فصلنامه مدیریت بحران و وضعیت‌های اضطراری، 1402، (3)5، 111-87.
10.ابراهیمی‌نژاد، م،. حکمت میرحسینی، ب،. تأثیر فرهنگ پیشگیری بر کاهش خسارات ناشی از سوانح طبیعی از دیدگاه کارکنان جمعیت هلال‌احمر کرمان، فصلنامه مدیریت بحران و وضعیت‌های اضطراری، 1402، (3)15، 135-113.
11.نیک‌زاد، ج،. معتمد، ح،. مشایخ، پ،. قاسمی‌زاد، ع،. ساز وکارهای نقش آفرینی سازمان‌های مردم نهاد در مدیریت بحران (مطالعه موردی: جمعیت هلال احمر ایران). دانش پیشگیری و مدیریت بحران، 1401، ۱۲ (۲) :۲۲۹-۲۴۱.
12.عقبایی ح،. نبی‌بیدهندی، غ،. محمودزاده، ا.، راهبردهای ارتقاء مدیریت بحران در سکونتگاه‌های غیررسمی کلان شهر تهران. دانش پیشگیری و مدیریت بحران. ۱۳۹۹؛ ۱۰ (۲) :۱۸۷-۱۹۹.
13.اصلانی ف،. تبیین، تحلیل و راهکارهای کاهش آسیب‌پذیری در برابر زلزله (مورد مطالعاتی: یک واحد همسایگی از محله گلستان شرقی در منطقه ۲۲ تهران). دانش پیشگیری و مدیریت بحران. ۱۳۹۷؛ ۸ (۳) :۲۴۱-۲۵۴
14.مظفری ش،. شفیعی م،. محمودیان عطاآبادی، ح،. اولویت‌بندی میزان اثرگذاری شبکه‌های ماهواره‌ای و تلویزیونی فارسی زبان بر سبک زندگی پس از بحران کرونا. دانش پیشگیری و مدیریت بحران. ۱۴۰۱; ۱۲ (۳) :۳۶۵-۳۸۱
15. Chester, D., Duncan, A., Speake, J., 2019. Earthquakes, volcanoes and God: comparative perspectives from christianity and islam. GeoHumanities 5, 444–467.   
16. Pollice, R., Bianchini, V., Marola, V., Verni, L., Di Mauro, S., Ussorio, D., & Casacchia, M. (2011). Post-traumatic and psychiatric symptoms among young earthquake survivors in primary care camp hospital. European journal of inflammation, 9(1), 39-44.
17.Mina. S., Behnaz, A. & Armana Sabiha Huq, Evaluation of Physical Urban Management Strategies in Major Crisis Management Policies: A Case Study on Earthquake Crisis in Tehran Zone One, Journal of Transport & Health, Volume 22, Supplement, 2021, 101200, ISSN 2214-1405, https://doi.org/10.1016/j.jth.2021.101200.
18.Yerina S. Ranjit, Kenneth A. Lachlan, Anne-Marie B. Basaran, Leslie B. Snyder, J. Brian Houston, Needing to know about the crisis back home: Disaster information seeking and disaster media effects following the 2015 Nepal earthquake among Nepalis living outside of Nepal, International Journal of Disaster Risk Reduction, Volume 50, 2020, 101725, ISSN 2212-4209, https://doi.org/10.1016/j.ijdrr.2020.101725.
19.خیردست، ا،. استاندارد مدیریت بحران در بلایای طبیعی و فعالیت‌های مستمر، اولین همایش ملی آسیب‌های اجتماعی، 1396. (https://civilica.com/doc/760993).
20. Shahmohammadi, F., Saffarian Hamedani, S., & Salehi, M. Designing and Validating a Public Education Model Based on Social Participation for Resilience of Tehran Urban Society in Natural Disasters (Earthquake). Available at SSRN 3986106.
21. Amini, R., Biglari, F., Khodaveisi, M., & Tapak, L. (2021). Effect of education based on the health belief model on earthquake preparedness in women. International Journal of Disaster Risk Reduction, 52, 101954.
22. Sohrabizadeh, S., Jahangiri, K., Shafiei Moghaddam, P., Safarpour, H., & Eskandari, Z. (2019). Earthquake preparedness in higher education structures: A case study of an academic institute in Tehran, Iran. International Journal of Disaster Resilience in the Built Environment, 10(2/3), 175-187.
23. Torani, S., Majd, P. M., Maroufi, S. S., Dowlati, M., & Sheikhi, R. A. (2019). The importance of education on disasters and emergencies: A review article. Journal of education and health promotion, 8.
24. Jalilian, M., Seyedi, M. S., & Golmohamadian, M. (2021). Delphi-based Research into School Efficiency During an Earthquake Crisis. Iranian journal of educational sociology, 4(3), 34-47.

  • تاریخ دریافت 06 دی 1402
  • تاریخ بازنگری 17 دی 1402
  • تاریخ پذیرش 02 بهمن 1402
  • تاریخ اولین انتشار 02 بهمن 1402
  • تاریخ انتشار 01 دی 1402