فصلنامه علمی مدیریت محیط زیست شهری
فصلنامه مدیریت محیط زیست شهری

شبیه‌سازی تراز سطح آب زیرزمینی آبخوان دشت بافت با استفاده از مدل شبکه عصبی تابع شعاع مدار

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

سعید اکبری فرد 1
هوشنگ انصاری 2

1 استادیار گروه مهندسی آب، دانشکده مهندسی عمران و نقشه برداری، دانشگاه تحصیلات تکمیلی صنعتی و فناوری پیشرفته، کرمان، ایران.

2 کارشناس ارشد مهندسی و مدیریت منابع آب و مدیر آزمایشگاه فنی و مکانیک خاک سد و نیروگاه خرسان، وزارت راه و شهرسازی.

https://doi.org/10.48306/jumee.2024.463175.1049
چکیده
آبهای زیرزمینی همواره به عنوان یکی از منابع مهم و اساسی تأمین آب شرب، کشاورزی و زیست محیطی به ویژه در مناطق خشک مطرح بوده اند. شبیه سازی سطح آب زیرزمینی یک منطقه نقش مهمی را در مدیریت منابع آبی ایفا می کند. به همین دلیل، امروزه شبیه سازی تراز آب زیرزمینی با استفاده از مدل های ریاضی و کامپیوتری با صرف زمان و هزینه نسبتا پایین در مطالعات آب های زیرزمینی مورد توجه می باشد. در مطالعه حاضر، با استفاده از مدل شبکه عصبی تابع شعاع مدار (RBFNN) تراز آب زیرزمینی منطقه بافت واقع در استان کرمان مورد شبیه سازی قرار گرفت. پارامترهای بارش، تبخیر، آورد رودخانه، نیاز آبی منطقه، میزان برداشت از آبخوان و تراز آب زیرزمینی با یک دوره تاخیر زمانی به عنوان ورودی و تراز سطح ایستابی در دوره موردنظر به عنوان خروجی مدل در مقیاس زمانی ماهانه در طی دوره آماری (1395-1381) انتخاب گردید. همچنین به منظور ارزیابی عملکرد مدل از شاخص های ضریب تبیین، جذر میانگین مربعات خطا، میانگین قدر مطلق خطا، مربع میانگین خطای استاندارد، مربع میانگین خطای استاندارد نرمال شده و شاخص توافق ویلموت استفاده شد. نتایج حاصل از شاخص های آماری نشان داد که مدل شبکه عصبی تابع شعاع مدار به ترتیب با ضریب تبیین(R2)، جذر میانگین مربعات خطا(RMSE)، میانگین قدر مطلق خطا(MAE)، مربع میانگین خطای استاندارد(MSE)، مربع میانگین خطای استاندارد نرمال شده(NMSE) و شاخص توافق ویلموت(d)، 9989/0، 1256/0، 064/0، 0158/0، 0011/0 و 9997/0 توانایی بالایی در شبیه سازی تراز آب زیرزمینی دارد و نتایج قابل اطمینانی را ارائه می دهد.

کلیدواژه‌ها

شبیه سازی تراز آبخوان
شبکه عصبی تابع شعاع مدار
آب های زیرزمینی
مدل هیدروژئولوژیکی
فصلنامه علمی مدیریت محیط زیست شهری
دوره 2، شماره 2 - شماره پیاپی 6
تابستان 1403
صفحه 92-109

  • تاریخ دریافت 27 خرداد 1403
  • تاریخ بازنگری 28 خرداد 1403
  • تاریخ پذیرش 28 خرداد 1403
  • تاریخ اولین انتشار 01 تیر 1403
  • تاریخ انتشار 01 تیر 1403

صفحه اصلی

راهنمای نویسندگان

ارسال مقاله

داوران

تماس با ما