فصلنامه مدیریت محیط زیست شهری

ارزیابی وضعیت حوادث شغلی در فازهای توسعه و بهره‌برداری طرح‌های عمرانی شهرداری تهران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه تربیت مدرس

2 ‌دانشگاه علم و صنعت، تهران، ایران

3 دانشکده محیط زیست دانشگاه تهران، تهران، ایران

چکیده
در این تحقیق به تحلیل دیدگاه‌های فنی کارشناسان و مدیریت پروژه‌های عمرانی در شهرداری تهران پیرامون ارزیابی وضعیت ریسک حوادث کاری در مراحل توسعه، ساخت و نیز مرحله بهره‌برداری از پروژه‌های عمرانی، با کاربرد رویکرد تحلیلی FMEA در دو بعد فازی و غیرفازی (کریسپ) پرداخته شود. به منظور دقت بخشیدن به بررسی حوادث شغلی در صنایع ساختمانی، دوازده شاخص در مرحله ساخت و شش شاخص در مرحله بهره‌برداری، مورد ارزیابی دقیق و اندازه‌گیری قرار گرفتند.خطرات ناشی از ریزش ساختمان‌های مجاور بر کارگران، ریزش ساختمان در پروژه‌های تخریبی و بازسازی که عمدتاً مربوط به عملیات تخریب غیراستاندارد می‌باشد و همچنین سقوط اشخاص ناشی از عملیات جوشکاری و افتادن از داربست‌ها، بالابرها و جرثقیل‌ها، به عنوان خطرناک‌ترین و پرحادثه‌ترین حوادث شغلی در صنعت ساختمان این منطقه شناسایی شدند. لذا ضرورت دارد تا اقدامات ویژه‌ای برای مدیریت و کاهش خسارات ناشی از این چهار حادثه کلیدی صورت پذیرد. بر اساس یافته‌های تحلیلی حاصل از این مدل، میانگین ریسک حوادث شغلی در صنعت ساختمان در مرحله ساخت به عدد ۳۴۶ و در مرحله بهره‌برداری به عدد ۹۷ رسید. ارزش‌های معادل فازی برای اولویت‌بندی ریسک در مراحل ساخت و بهره‌برداری به طور میانگین، به ترتیب، اعداد ۳۵۵ و ۱۲۹ را نشان داد. پیرو اجرای پیشنهادات اصلاحی، ارزش‌های ریسک به دست آمده برای مرحله ساخت در حالت غیرفازی به عدد ۲۴۷ و در حالت فازی به ۲۵۵ تقلیل یافت، در حالی که برای مرحله بهره‌برداری در حالت غیرفازی به ۵۸ و در حالت فازی به ۸۴ کاهش یافت.

کلیدواژه‌ها


1.Ghanbari, M., H. Ashtarian, and H. Yarmohammadi, An investigation of the frequency of the occupational accident in Kermanshah, Iran (2009-2013). Annals of Tropical Medicine and Public Health, 2017. 10 (5). DOI:10.4103/ATMPH.ATMPH_114_17 
2.سیاح پور، ح. م. عبدالهی زاده بررسی ایمنی و سلامت شغلی در صنعت ساختمان از دیدگاه OSHA و مقایسه با وضعیت موجود  دومین همایش ملی ایمنی ساختمان ۱۳۸۹ .vaailable from https://bazresikar.mcls.gov.ir/ icm_content/media/image/2018/11/233758_orig.pdf 
3.Koehn, E.E. and N.K. Datta, Quality, environmental, and health and safety management systems for construction engineering. Journal of Construction Engineering and Management, 2003. 129(5): p. 562-569. ttps://doi.org/10.1061/(ASCE)0733-9364(2003)129:5(562)
4.سیاح پور، ح. م. عبدالهی زاده بررسی ایمنی و سلامت شغلی در صنعت ساختمان از دیدگاه OSHA و مقایسه با وضعیت موجود  دومین همایش ملی ایمنی ساختمان ۱۳۸۹ 
۵ سجادیان م. عملکرد شهرداری بر تامین ایمنی در عملیات تخریب و خاکبرداری ساختمان های شهری هشتمین کنفرانس ملی  فناوری های نوین در مهندسی عمران ، معماری و شهر سازی ۱۴۰۱ 
6.فتاحی م، بررسی لزوم استفاده از HSE سلامت ، ایمنی ، زیست محیط ) در کاهش خطرات ساخت ساختمانها با تاکید بر موازین  مبحث دوازدهم مقررات ملی ساختمان دومین کنفرانس بین المللی معماری عمران شهرسازی محیط زیست و افق های هنر  اسلامی در بیانیه گام دوم انقلاب ۱۴۰۱ 
7.همتی گل سفیدی، عر. م. دادرس عر. راسخی صحنه بررسی و رتبه بندی الزامات ایمنی در تخریب ساختمان های فرسوده و  ارائه راهکارهای بهبود مطالعه موردی شهر قشم نهمین همایش ملی مطالعات و تحقیقات نوین در حوزه علوم جغرافیا، معماری  و شهرسازی ایران ۱۴۰۱ 
8.فرخی زاده س م باقری ارتقاء عملکرد و فرهنگ ایمنی در کارگران برای جلوگیری خطرات موجود در صنعت ساختمان هفتمین  کنفرانس جامع مدیریت بحران و 1401 HSE 
9.احترامی ا. ارزیابی تاثیر نظارت و اجبار به رعایت ایمنی بهداشت و محیط زیست (HSE) از سوی شهرداری ها در عملیات ساختمان  سازی پنجمین کنفرانس بین المللی و ششمین کنفرانس ملی عمران معماری هنر و طراحی شهری ۱۴۰۲ 
۱۰. امیریان فر او. م. روانشادنیا ارزیابی ریسک های موجود در عملیات تخریب ساختمانها با استفاده از روش تحلیل ایمنی شغلی  (JSA) و ارائه راهکارهای کاهش اثرات آن دومین کنگره بین المللی سازه معماری و توسعه شهری ۱۳۹۳ 
11. شاه آبادی م. ح، م... فتحی، م.ح ملکی ارایه چارچوبی با در نظر گرفتن ملاحظات بهداشت ایمنی و محیط زیست در تخریب  ساختمان ها با استفاده از FAHP (مطالعه موردی سعادت آباد تهران) ۱۳۹۷ مجله انسان و محیط زیست دوره ۱۶، شماره ۳ 
 12.امین زاده ر و همکاران شناسایی خطرات و ارزیابی ریسک های ایمنی در صنعت ساختمان با روشهای تصمیم گیری چند معیاره (MCDM) در محیط های فازی (مطالعه موردی پروژه های ساختمانی شهر شیراز) ۱۴۰۱، فصلنامه مدیریت کسب و کارهای  دانش بنیان دوره ۳، شماره ۴ 
13.علیمحمدی، ا. شناسایی و اولویت بندی عوامل موثر بر افزایش ایمنی در حین اجرای ساختمان های بلندمرتبه، دهمین کنفرانس مطالعات و تحقیقات نوین در مهندسی عمران، معماری و شهر آینده، 1402
14. Yousefinezhadi, T., et al., A case study on improving intensive care unit (ICU) services reliability: by using process failure mode and effects analysis (PFMEA). Global journal of health science, 2016. 8(9): p. 207. doi: 10.5539/gjhs.v8n9p207 
15. Chiozza, M.L. and C. Ponzetti, FMEA: a model for reducing medical errors. Clinica Chimica Acta, 2009. 404(1): p. 75-78. https://doi.org/10.1016/j.cca.2009.03.015 
16. McDermott, R., R.J. Mikulak, and M. Beauregard, The basics of FMEA. 1996: SteinerBooks. 
17. Zeng, J., M. An, and N.J. Smith, Application of a fuzzy based decision making methodology to construction project risk assessment. International Journal of Project Management, 2007. 25(6): p. 589-600. https://doi.org/10.1016/j.ijproman.2007.02.006 
18. Chang, D.-Y., Applications of the extent analysis method on fuzzy AHP. European journal of operational research, 1996. 95(3): p. 649-655. https://doi.org/10.1016/0377-2217(95)00300-2 
19. Tamošaitienė, J., E.K. Zavadskas, and Z. Turskis, Multi-criteria Risk Assessment of a Construction Project. Procedia Computer Science, 2013. 17(0): p. 129-133. https://doi.org/10.1016/j.procs.2013.05.018 
20. Abbasgholizadeh Rahimi, S., et al., Using Fuzzy Cost‐Based FMEA, GRA and Profitability Theory for Minimizing Failures at a Healthcare Diagnosis Service. Quality and Reliability Engineering International, 2015. 31(4): p 601-615. https://doi.org/10.1002/qre.1619 
21. Fattahi, R. and M. Khalilzadeh, Risk evaluation using a novel hybrid method based on FMEA, extended MULTIMOORA, and AHP methods under fuzzy environment. Safety science, 2018. 102: p. 290-300. https://doi.org/10.1016/j.ssci.2017.10.018 
22. Pinto, A., I.L. Nunes, and R.A. Ribeiro, Occupational risk assessment in construction industry Overview and reflection. Safety science, 2011. 49(5): p. 616-624. https://doi.org/10.1016/j.ssci.2011.01.003

  • تاریخ دریافت 01 اسفند 1402
  • تاریخ بازنگری 26 اسفند 1402
  • تاریخ پذیرش 20 فروردین 1403
  • تاریخ اولین انتشار 20 فروردین 1403
  • تاریخ انتشار 01 فروردین 1403