فصلنامه مدیریت محیط زیست شهری
کلیدواژه‌ها = نمودارهای حلقه علّی

شبیه سازی مدل توسعه مدیریت سبز با استفاده از تفکر سیستمی با محوریت توسعه کسب و کار (مطالعه موردی شرکت ساختمانی بانک ملت)

دوره 3، شماره 3، پاییز 1404، صفحه 1-16

https://doi.org/10.48306/juem.2025.527725.1075

مرتضی ریاضی نژاد، مائده ریاضی نژاد

چکیده این پژوهش به بررسی تأثیرات اجرای طرح جامع مدیریت سبز در شرکت ساختمانی بانک ملت ایران می‌پردازد. هدف این مطالعه، ارزیابی ابعاد مختلف مدیریت سبز و تأثیر آن بر شاخص‌های محیط‌زیستی، اقتصادی و اجتماعی سازمان است. روش تحقیق شامل رویکردی ترکیبی از تحلیل‌های کیفی و کمی است. در بخش کیفی، دیدگاه‌های 12 نفر از خبرگان حوزه مدیریت سبز و ساخت‌وساز از طریق مصاحبه‌های عمیق جمع‌آوری شد و در بخش کمی، داده‌های 180 نفر از کارکنان باتجربه سازمان تجزیه‌وتحلیل گردید. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که اجرای این طرح، تأثیرات مثبت و معناداری بر بهبود شاخص‌های زیست‌محیطی، از جمله کاهش مصرف انرژی، افزایش استفاده از انرژی‌های تجدیدپذیر، بهبود مدیریت پسماند، و کاهش آلودگی‌های زیست‌محیطی داشته است. همچنین، برنامه‌های آموزشی، مشوق‌های فردی، و برگزاری رویدادهای مرتبط با مدیریت سبز، باعث افزایش آگاهی کارکنان و تقویت فرهنگ زیست‌محیطی در سازمان شده است. از سوی دیگر، حمایت و تعهد مدیران ارشد به موفقیت اجرای طرح کمک کرده است. این مطالعه تأکید می‌کند که مدیریت سبز، ابزاری مؤثر برای توسعه پایدار و بهبود عملکرد اقتصادی و زیست‌محیطی سازمان است. همچنین، مدل حلقه علی (CLD) توسعه‌یافته در این پژوهش، ابزاری کارآمد برای شناسایی تعاملات میان متغیرهای کلیدی و بهبود برنامه‌ریزی‌های سازمانی فراهم می‌کند. یافته‌ها می‌توانند به‌عنوان الگویی برای سایر صنایع مشابه در راستای توسعه پایدار و مدیریت زیست‌محیطی به کار گرفته شوند.

شبیه‌سازی مدل توسعه مدیریت سبز سازمانی با استفاده از تفکر سیستمی: مطالعه موردی شهرداری کرمان

دوره 2، شماره 4، زمستان 1403، صفحه 107-125

https://doi.org/10.48306/juem.2025.507079.1070

سعیده قطبی، آرش منتظری

چکیده این پژوهش با هدف ارزیابی تأثیرات اجرای طرح جامع مدیریت سبز در شهرداری کرمان، به‌عنوان یکی از نهادهای کلیدی مدیریت شهری، انجام شده است. با اتخاذ رویکردی ترکیبی شامل تحلیل‌های کیفی و کمی، ابعاد مختلف طرح مدیریت سبز بررسی شده و تأثیرات آن بر شاخص‌های محیط‌زیستی، اقتصادی و اجتماعی سازمان مورد تحلیل قرار گرفته است. در بخش کیفی، دیدگاه‌های مدیران ارشد و کارشناسان حوزه مدیریت شهری و محیط زیست و در بخش کمی، نظرات کارکنان شهرداری کرمان با استفاده از ابزار پرسش‌نامه مورد بررسی قرار گرفته است. داده‌های به‌دست‌آمده با استفاده از مدل‌سازی حلقه علی (CLD) تجزیه و تحلیل شده و تعاملات میان متغیرها شناسایی شدند. نتایج نشان می‌دهد که اجرای این طرح منجر به کاهش مصرف انرژی، آب و کاغذ، و بهبود مدیریت پسماند شهری شده است. اقدامات نظیر نصب سامانه‌های پایش آنلاین مصرف انرژی، بهره‌گیری از انرژی‌های تجدیدپذیر مانند پنل‌های خورشیدی، و توسعه زیرساخت‌های تفکیک و بازیافت پسماند، تأثیرات مثبتی بر کاهش هزینه‌های عملیاتی و انتشار آلاینده‌ها داشته‌اند. همچنین، فرهنگ‌سازی زیست‌محیطی از طریق برگزاری کارگاه‌های آموزشی و ارائه مشوق‌های فردی، مشارکت کارکنان و شهروندان را در برنامه‌های سبز شهرداری افزایش داده است. مدل حلقه علی توسعه‌یافته در این پژوهش، با شناسایی حلقه‌های تقویتی و بالانسی نظیر "آموزش زیست‌محیطی و تعهد مدیران" و "مصرف منابع و محدودیت بودجه"، به‌عنوان ابزاری مؤثر در برنامه‌ریزی استراتژیک معرفی شده است. این مدل‌ها نشان می‌دهند که چگونه تعامل میان متغیرها می‌تواند مسیر دستیابی به توسعه پایدار را تسهیل کند.